Hangi Terapiste Gitmeliyim?

Günümüzde En Yaygın Kullanılan Psikoterapi Yöntemleri

1. Psikodinamik Terapi

Psikodinamik yaklaşım, çocukluk dönemi yaşantılarını ön plana alır. Geçmiş yaşam deneyimlerinin insanların bugünkü duygu düşünce ve davranışlarını şekillendirdiği düşüncesinden hareketle geçmiş yaşantılara odaklanarak çalışır.

Psikodinamik yaklaşım bir içgörü oluşturmayı hedefler. Birey kendi yaşantıları, bilinçaltı süreçleri ve travmaları ile ilgili bir içgörü kazanarak geçmiş yaşantıların bugünü üzerindeki etkilerini sağlıklı bir şekilde yönetebilmek konusunda pratik kazanır.

Psikodinamik terapide amaç problemin köküne inebilmektir. Yaşanan problemin kaynağı bulunup kaynaktaki duygu ile çalışıldığında bugün de iyileşmeye başlayacaktır. Bu bağlamda psikodinamik terapi diğer terapi metodlarına kıyasla uzun süreli bir terapi şeklidir. Danışanın kendisi ve geçmişi ile ilgili yoğun bir çalışmaya girmek konusunda istekli olması, bu terapi metodu için öncelikli öneme sahiptir.

Bilinçaltında yatan düşüncelerin bilinç düzeyine çıkarılması anlamında çok etkili bir psikoterapi yaklaşımıdır. Geçmiş tecrübe ve yaşantılarınızın bugünkü duygu düşünce ve davranışlarınıza yön verdiğine inanıyorsanız psikodinamik yaklaşımlı bir terapi süreci sizin için faydalı olacaktır.

Genel olarak haftada bir 45 dakikalık seanslar halinde uygulanmakla birlikte süresi ve sıklığı terapistin çalışma şekli ve danışanın ihtiyaçları bağlamında düzenlenebilir.

2) Psikanalitik Terapi

Psikanalitik Terapi - bir diğer deyişle psikanaliz, psikodinamik terapi ile benzer dinamikleri içeren terapi şeklidir. Burada farklı olarak danışan danışan divana uzanır, terapist ise arkasında oturur. Danışan ve terapistin yüz yüze olmadığı tek terapi yaklaşımı psikanalizdir.

Psikanalizde geçmiş yaşantılar çok daha yoğun bir şekilde konuşulur ve araştırılır. Serbest çağrışım ve rüya analizleri en sık kullanılan metodlardır.

Serbest çağrışım danışanın aklına gelen her şeyi sansürsüz bir şekilde söylemesi yöntemidir. Sansürsüz ve engel koymadan konuşmaya devam eden danışan bilinçaltındaki ve bilinçdışındaki malzemelere ulaşır ve bu malzeme terapinin en önemli malzemesidir. Rüyalardaki semboller ve rüyaların temsil ettikleri de seans süresince çokça üzerinde durulan konulardır.

Psikanalizi terapi süreçleri içerisinde hem haftalık yoğunluk hem de genel süreç açısından en uzun süren yöntemdir. Seanslar 45 dakikadır. Haftalık 2 ya da 3 seans ile devam edilmesi beklenir ve süreç minimum 2 yıl sürmektedir.

3) Bilişsel Davranışçı Terapi

Bilişsel davranışçı terapi davranış değişikliği yaratmayı hedefleyen ve geçmiş yaşantılardan ziyade kişinin bugününe odaklanan bir terapi şeklidir. Davranışlarımızın düşüncelerimizi, düşüncelerimizin de duygularımızı etkilediğinden hareketle davranışları değiştirerek kişinin duygu ve düşüncelerini düzenleyebileceği temel varsayımından hareket eder.

Bilimsel anlamda kanıtlanabilir verilere dayanan bir terapi şeklidir. Somut yöntemlerle çalışır. Çalışmalarda terapist danışanına bazı formlar uygular ve birtakım ev ödevleri verebilir. Danışan bu terapi şeklinde aktif olarak rol almaktadır.

Bireyin güncel sorunlarına odaklanan bu yaklaşım süre olarak daha sınırlı ve daha çok çözüm odaklıdır. Güncel problemlerinize çözüm bulmak konusunda yardımcı olacağı gibi ileri vadede yaşayacağınız problemlerle nasıl baş edebileceğiniz ile ilgili birtakım pratikleri de öğrenebileceğiniz bir terapi yaklaşımıdır. Bu beceriler; çarpık düşünceleri saptamak, yanlış inanışları değiştirmek, çevreyle yeni ilişkiler kurmak gibi davranış değişikliklerini kapsar.

Genel olarak haftada bir 50 dakikalık seanslar halinde uygulanmakla birlikte süresi ve sıklığı terapistin çalışma şekli ve danışanın ihtiyaçları bağlamında düzenlenebilir.

4) Şema Terapi

Şema Terapi; bireyin erken dönem yaşantılarının yetişkinlik dönemi yaşantılarına olan yansımalarının keşfedilmesine ve bunların değiştirilmesine odaklı bir yaklaşımdır.

Bilişsel davranışçı terapi ve psikodinamik terapi yaklaşımlarının bir sentezi olarak düşünülebilir. Düşünce ve davranış yapıları seans süresince önem verilen süreçlerdir.

Şema terapinin merkezinde şemalar vardır. Şemalar kendimizle ve diğer insanlarla olan ilişkilerimizde davranışlarımıza yön veren temel psikolojik yapılardır ve çocukluk yıllarımızda bazı duygusal ihtiyaçlarımızın yeterince karşılanmamış olmalarından dolayı ortaya çıkarlar.

Şema terapinin temel amacı danışanların uyumlu davranışlar içinde şemalarını, başa çıkma tepkilerini ve modlarını değiştirerek temel ihtiyaçlarına (sevgi-bağlanma, hareket özgürlüğü, eğlenebilme, kendini ifade edebilme ve gerçekçi limitler oluşturma) sağlıklı yollarla ulaşmasına yardım etmektir.

Genel olarak haftada bir 50 dakikalık seanslar halinde uygulanmakla birlikte süresi ve sıklığı terapistin çalışma şekli ve danışanın ihtiyaçları bağlamında düzenlenebilir.

5) EMDR

Türkçe adıyla “Göz Hareketleriyle duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme” terapisi, travmatik yaşantılar ve fobiler alanında en etkili sonuçları veren terapi çeşitlerinden bir tanesidir. EMDR’a göre kişinin olumsuz duygu düşünce davranış ve kişilik özelliklerinin arkasında uyum bozucu, işlenmeden depolanmış anılar yatar. EMDR bu işlenmemiş anıları tekrardan işlemek suretiyle bugünkü yaşamdaki etkilerini hafifletmeyi ya da değiştirmeyi hedefleyen bir terapi tekniğidir.

Hedef geçmişte yaşanan anılan işlenerek duyarsızlaşmanın sağlanmasıdır. Bugünkü semptomlar tedavi edildiğinde danışan gelecekte karşılaşacağı benzer sorunlar karşısında, terapi esnasında kazanmış olduğu olumlu inanç ve duyguları sergileyebilecektir.

EMDR kısa süreli terapiler grubunda yer alan bir terapi yaklaşımıdır. Terapist yalnızca EMDR uygulamaktan ziyade öncelikle danışanı tanımak, anlamak, problemi belirleyebilmek adına başka bir terapi yöntemi ile görüşmeler yaptıktan sonra danışanla ortak bir karar almaları halinde EMDR tekniğini sürece adapte edecektir.